2. Utrechters werken of participeren naar vermogen en zijn zelfredzaam

2.1 Utrechters werken of participeren naar vermogen en zijn zelfredzaam

Wat hebben we daarvoor gedaan?

We hebben binnen Werk en Inkomen de samenstelling van de uitvoerende teams gewijzigd. De teams die werkzoekenden begeleiden naar betaald werk (arrangementen 1, 2 en 3) zijn zo samengesteld dat werkmatchers zich meer kunnen specialiseren op doelgroepen met specifieke kenmerken zoals bijvoorbeeld jongeren, statushouders, alleenstaande ouders, 45-plus. Deze teams werken met individuele caseloads zodat werkzoekenden een vertrouwd aanspreekpunt hebben en zodat het opbouwen van specialisme en bieden van maatwerk wordt versterkt.
We hebben het proces voor het aanvragen van bijstand voor zowel jongeren (maatwerk bij toepassen zoektermijn) als volwassenen aangepast zodat we eerder mensen met ondersteuningsvragen op andere leefgebieden in beeld hebben en hen tijdig kunnen verwijzen naar de (onder andere) buurtteams of andere hulpverlenende instanties.

Corona
Normaal gesproken vinden er op het Stadskantoor wekelijks 500 fysieke gesprekken plaats tussen werkmatchers en inwoners. In de periode tussen de lockdowns waren dit binnen de richtlijnen 350 gesprekken. Kwetsbare groepen, zoals doelgroep Banenafspraak, statushouder en sommige jongeren kregen hierbij voorrang. Verder, bieden we normaliter wekelijks 8 tot 10 groepsbijeenkomsten aan. In de periode tussen de lockdowns hebben we de groepsgrootte verkleind en weken we uit naar externe locaties, om te voldoen aan de gestelde richtlijnen.
Tijdens de lockdowns voerden werkmatchers en bedrijfsadviseurs telefonisch de gesprekken met de inwoners en vonden er geen groepsbijeenkomsten plaats. We hebben gemerkt dat de impact van deze digitale dienstverlening lager is dan wanneer we inwoners fysiek kunnen spreken.
Tijdens de crisis waren de mogelijkheden beperkt(er) om werkzoekenden ondersteuning te bieden in de vorm van scholing, persoonlijke ontwikkeling en ontwikkeling van werknemersvaardigheden (al dan niet gecombineerd met taal), leerwerkplekken of betaald werk. De angst voor besmetting, quarantaine regels, ongeschiktheid van locaties en minder beschikbare plekken vanwege coronamaatregelen speelden hierin een rol. Sommige samenwerkingspartners boden tijdelijk geen dienstverlening aan, andere lieten geen nieuwe inwoners instromen, en/of boden dienstverlening aan in kleinere groepen. Hierdoor duurde het langer voordat de inwoner kon starten Er is hard gewerkt om de dienstverlening te kunnen blijven aanbieden op passend aanboddigitaal of in aangepaste vorm.
Ter voorbereiding op de uitvoering van werkpakket 3 zijn we in kwartaal 4 van 2020 gestart met het opzetten van een pilot digitale dienstverlening. We brengen in deze pilot werkgevers en werkzoekenden die werkfit, zelfredzaam en digitaal vaardig zijn direct met elkaar in contact. Waar nodig, bieden wij coaching aan. In 2020 zijn ruim 100 kandidaten zelf aan de slag gegaan, al dan niet met ondersteuning van een coach, met het maken van een profiel waarbij de focus ligt op iemands talenten. Daarnaast zijn de voorbereidingen getroffen om geschikte vacatures en werkgevers te werven voor publicatie op het online-platform.

Werkbeweging
In 2020 hebben wij vanuit de actieagenda Werkbeweging (vastgesteld op 5 december 2019), samen met werkzoekenden, werkgevers en partners in de stad, ingezet om inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt mee te laten profiteren van de economische groei die bij de start van de actieagenda werd voorzien. Iedere werkzoekende heeft een eigen werkmatcher, zodat er meer ruimte is om een vertrouwensband op te bouwen en de persoonlijke situatie (op alle leefgebieden) te bespreken (de caseload van de werkmatchers is voor deze doelgroep verlaagd). We hebben meer inzicht gekregen in de mogelijkheden en wat speelt op de andere leefgebieden van de werkzoekenden.

Intern zijn we doorgegaan om de werkmatchers goed voor te bereiden en te zorgen dat de goede gesprekken worden gevoerd en maatwerk wordt geboden. Daarbij was ook speciale aandacht voor bewustwording van eigen vooroordelen en handelen en de verborgen dynamieken die veroorzaakt worden door onbewuste vooroordelen en stereotypering. Ook hebben we geïnvesteerd in de kennis over en contacten met informele partners en partners op het gebied van zorg en welzijn. Over de inzet van diverse instrumenten om discriminatie op de arbeidsmarkt tegen te gaan en het bevorderen van diversiteit en inclusief bedrijfsklimaat, is een expertmeeting georganiseerd. Naar aanleiding daarvan werken we nu samen met organisatie(s) die hen kunnen begeleiden op emotioneel en juridisch vlak.

We hebben samen met onze contractpartners contracten aangepast om ze geschikt te maken voor onze doelgroep (bijvoorbeeld voortraject I-did, urenopbouw UW). Ook hebben we laagdrempelige manieren ontwikkeld zodat werkzoekenden en werkgevers elkaar beter leren kennen. We hebben geïnvesteerd in taal op de werkvoer zodat we zowel werkgevers als werkzoekenden kunnen ondersteunen (voorbeeld samenwerking Oranjefonds met Taal Doet Meer). Dankzij cofinanciering vanuit de Regiodeal hebben we extra projecten kunnen opstarten in Overvecht. In 2021 komen we met een voortgangsrapportage met meer informatie over de resultaten van Werkbeweging.

Corona
De overgang naar digitaal werken, thuiswerken, thuisonderwijs en de uitvoering van de grootschalige Tozo-regeling hebben aan het begin van de coronacrisis impact gehad op de inzet van de werkmatchers. Tijdens de eerste lockdown is de inschatting dat de medewerkersproductiviteit rondom begeleiding naar werk was gehalveerd. Daarna is de productiviteit aanzienlijk gestegen maar bleef met de tweede lock down nog wel onder het niveau van voor de coronacrisis. Een van de kernaspecten van Werkbeweging is persoonlijke aandacht. Tijdens Corona hebben we dit voortgezet onder andere door telefonisch contact en beeldbellen. Daarbij ging door Corona de aandacht nog nadrukkelijker uit naar de gezondheid, het welbevinden en de thuissituatie van werkzoekenden en eventuele ondersteuning die daarbij nodig is. De ondersteuning op andere leefgebieden dan begeleiding naar werk, bijvoorbeeld door huisartsen, psychische begeleiding en andere vormen van zorg, heeft tijdens Corona ook (gedeeltelijk) stil gelegen of kon niet aan iedereen worden geboden. Hetzelfde gold voor de medische keuringen die, voor een deel van de werkzoekenden wordt ingezet. Mede hierdoor waren de mogelijkheden beperkt(er) om werkzoekenden een beweging naar werk te laten maken. Zoals eerder genoemd waren daarnaast minder plekken beschikbaar.
Het bieden van een passende werkplek is een ander kernaspect van Werkbeweging. Corona is bij de uitvoering hiervan van invloed omdat minder werkgevers de ruimte hebben om mee te denken met mogelijkheden voor deze doelgroep omdat hun ondernemingen zich in zwaar weer bevinden. Werkgevers konden door de 1,5 meter maatregel minder medewerkers op locatie inwerken en/of een plek op de werkvloer bieden.
Er is hard gewerkt om de dienstverlening te kunnen blijven aanbieden. Met werkgevers en andere partners is er voor gezorgd dat werkleertrajecten en andere vormen van ondersteuning zoveel als mogelijk (digitaal) of in aangepaste vorm konden doorgaan, al was het met minder deelnemers dan voor Corona.

Integrale Opgave jongvolwassenen
De pilot dak- en thuisloze jongeren en jongvolwassenen is in september 2019 gestart in Utrecht en
werd geïnitieerd vanuit zowel gemeentelijke opgave kwetsbare jongvolwassenen, Utrecht
Schuldenvrij als het landelijke actieprogramma dak- en thuisloze jongeren. Meer informatie hierover is opgenomen in het programma Ondersteuning op Maat, onderdeel Jeugd.

Veranderopgave Inburgering
In 2020 hebben we onze activiteiten ter voorbereiding op de nieuwe Wet Inburgering (die inmiddels is uitgesteld naar januari 2022) de totaalaanpak ‘doorgaande lijn’ voortgezet en uitgebreid. In 2020 heeft een werkconferentie met partners en inwoners plaatsgevonden en is de op co-creatie gerichte inburgeringscoalitie van start gegaan. Net als in 2019 hebben we extra taalondersteuning ingekocht die aanvullend is op de formele inburgering en hebben we geïntegreerde trajecten ingezet (combinaties van taal, opleiding en werk). We hebben daarnaast met taalscholen een convenant getekend gericht op het verhogen van de kwaliteit van het taalaanbod, informatie-uitwisseling en het tegengaan van fraude.

Corona
Lessen en dienstverlening aan statushouders werden grotendeels online verzorgd. Voor statushouders en andere anderstaligen is online naar school gaan en aanleren van werkvaardigheden extra moeilijk. Hieraan werd in de online lessen door middel van gerichte conversatielessen en online praktijktrainingen gericht aandacht aan besteed.

Samen voor Overvecht
Samen met partners als de buurtteams, Zorg en Zekerheid, bewoners en ervaringsdeskundigen werken
we aan een aanpak, sociaal renoveren, waarin schulden direct voor de inwoner worden opgelost en gewerkt kan worden aan perspectief op activering en werk.
Woningcoöperaties hebben contact gezocht met bewoners van te renoveren flats, waarbij ze uitleg gaven over de renovaties en bij behoefte een gesprek aanboden met buurtteam, Dock of WenI. Tot nu toe hebben 23 bewoners aangegeven een gesprek te willen voeren met een medewerker van W&I over onderwerpen werk, scholing, hulp bij administratie, Wmo.

In februari 2020 zijn we gestart met de pilot Werkwinkel. In de Werkwinkel, gevestigd in Gezondheidscentrum de Amazone, werken we samen met verschillende partijen, zoals UWV, Leerwerkloket, Buurtteam, Pozitive, de Geldzaak. Bewoners kunnen tijdens een inloopspreekuur binnenlopen en krijgen dan ondersteuning bij het zoeken naar werk en/of opleiding en ze worden geholpen met het aanpakken van belemmeringen die de zoektocht naar werk in de weg staan. De bewoner wordt geholpen door één professional die een heel palet aan dienstverlening kan aanbieden, omdat de expertise in huis is. Naast dat een aantal bewoners door de Werkwinkel zijn geholpen, levert de Werkwinkel ook op dat de samenwerking tussen de verschillende instanties sterk is verstevigd.
De pilot loopt tot februari 2021.

Uw raad wordt dit jaar in de voortgangsrapportage Samen voor Overvecht uitgebreider geïnformeerd over de resultaten en de voortgang met betrekking tot sociaal renoveren en de werkwinkel.

Corona
Aanvankelijk was het plan dat bij de pilot sociaal renoveren de aannemer huisbezoeken zou afleggen en dat bewoners in gesprek konden gaan tijdens een inloopspreekuur. Vanwege de coronacrisis kon dit niet doorgaan. De dienstverlening werd tijdens de lockdown digitaal geboden. Tussen de lockdowns hebben we huisbezoeken afgelegd, maar door de vereiste richtlijnen was het aantal minder dan gepland. Hierdoor hebben we minder mensen kunnen ondersteunen.
De Werkwinkel is vanwege de coronacrisis een klein half jaar open geweest (waarin ook de zomervakantie) en minder dagdelen per week dan gepland.

Perspectief op activering
Gezamenlijke sessies met de buurtteams, U-centraal en Dock boden ons meer inzicht op welke punten in het proces wij elkaar kunnen versterken. Dit heeft geleid tot de opzet van twee pilots: 1) vroegtijdige voorlichting over buurtteams bij de aanvraag van een bijstandsuitkering en 2) de pilot ‘drie-gesprekken’, waarin met behulp van gesprekken tussen buurtteams, werkmatcher en betrokkene (‘drie-gesprek’) wordt gewerkt aan afgestemde plannen voor de uitkeringsgerechtigde (arrangementen 3 en 4).
Het afgelopen jaar hebben we met de aanbieders van Sociale Prestatie (waarvan een groot deel is vertegenwoordigd in Aan de Slag in Utrecht (ADSU)) gewerkt aan oplossingen om meer deelnemers een stap te kunnen laten zetten binnen activering of richting werk. Dit heeft zijn beslag gekregen in de aangepaste nadere regel Sociale Prestatie en Dagondersteuning.

Corona
De twee pilots met de buurtteams hebben door Corona vertraging opgelopen. Het was niet mogelijk om binnen de richtlijnen de pilot vroegtijdige voorlichting uit te voeren. De uitvoering van de drie-gesprekken hadden we on hold gezet waarbij we niet hadden voorzien dat Corona zo lang zou aanhouden. De pilot is in het vierde kwartaal van 2020 herstart. Er vinden zowel op locatie als digitaal gesprekken plaats. De pilot vroegtijdige voorlichting zetten we in 2021 voort. Tussen de lock downs hebben we wijkcontactdagen voortgezet. Door de richtlijnen hebben we hiermee minder mensen kunnen bereiken.

Sociaal Ondernemers
We hebben veel sociaal ondernemers geholpen met diverse vragen, zoals inzet van werkzoekenden met een afstand tot de arbeidsmarkt, vestiging, opschaling onderneming via de Impact Consults. We hebben sociaal ondernemers verbonden aan URECA/EBU (ondernemers helpen ondernemers) of de ROM voor een Corona Overbruggingslening (COL).
We hebben een aantal netwerkbijeenkomsten georganiseerd. De laatste was in het najaar 2020: een netwerkbijenkomst om de samenwerking tussen opdrachtnemers van de gemeente Utrecht en sociaal ondernemers te stimuleren. Daar kwamen ongeveer 50 sociaal ondernemers en opdrachtnemers op af.
Een voorbeeld van een succesvolle samenwerking tussen gemeente Utrecht en een sociaal ondernemer is Argo 360. Deze sociale onderneming heeft zich in 2020 in Utrecht gevestigd. Argo360 is een sociale IT-dienstverlener, die IT-hergebruik en recycling koppelt aan sociaal verantwoord ondernemen. Duurzaamheid en inclusiviteit staan voorop. We hebben hen geholpen bij het vinden van huisvesting (ze huren een ruimte bij UW). Voor de recycling- werkzaamheden hebben ze vacatures beschikbaar gesteld voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. We zijn in 2020 begonnen met de werving van geschikte werknemers.

Corona
De gevolgen van het coronavirus heeft ook effect op sociaal ondernemers. Sommige sociaal ondernemers hebben tijdelijk hun activiteiten stil moeten leggen, zoals The Colour Kitchen, andere hebben hun bedrijfsmodel aangepast, zoals #supportyourlocal en sommige hebben hun steentje bijgedragen, zoals I-did, die mondkapjes is gaan produceren.

Samenwerking arbeidsmarktregio Midden Utrecht
Dit jaar zijn we gestart met het samenwerkingsplatform ‘Midden-Utrecht Werkt Door’, een samenwerking tussen de vijf werkgeversservicepunten in onze regio en Mobiliteit Utrecht, om ondersteuning te bieden bij mobiliteitsvraagstukken van werkgevers. In het verlengde daarvan zijn we aan het einde van het jaar gestart met het opzetten van een mobiliteitsteam. In het mobiliteitsteam wordt samengewerkt met onderwijspartners en de sociale partners, om gezamenlijk zoveel mogelijk werknemers te faciliteren, om een soepele overgang van werk naar werk richting kansrijke sectoren te maken.

Het ministerie van SZW heeft in 2019 onder de noemer ‘Perspectief op Werk’ voor onze regio twee miljoen euro beschikbaar gesteld om onze regionale samenwerking te intensiveren. We hebben hiervoor regionale bedrijfsadviseurs aangesteld om onze gezamenlijke regionale marktbewerking te bevorderen en we hebben geïnvesteerd in de versterking van het regionale leerwerkloket door extra accounthouders aan te stellen. We werken aan het mogelijk maken van regionale matching. Tot slot is onze gezamenlijke regionale werkgeversservicepunt website live gegaan. Deze website fungeert als centraal regionaal aanspreekpunt voor werkgevers. www.wspmiddenutrecht.nl

Corona
Tijdens de eerste coronagolf hebben de activiteiten binnen Perspectief op Werk een tijdje on hold gestaan, omdat aandacht en capaciteit nodig was voor het inrichten van crisisdienstverlening, waaronder het inrichten van de Tozo-dienstverlening.

Weten wat werkt
Op 1 mei is het rapport van de Universiteit Utrecht met de resultaten van het onderzoek Weten werkt aan de raad aangeboden.
De uitkomsten van Weten Wat Werkt laten zien dat ruimte voor de professionals, werken vanuit vertrouwen, oog voor de persoonlijke situatie en persoonlijke aandacht, door middel van relatief kleine caseloads (50), tot positieve resultaten leidt. In het onderzoek konden werkmatchers de tijd nemen om alle levensgebieden te bespreken en een vertrouwensband op te bouwen wat een positief effect had op de samenwerkingsrelatie met de werkzoekende. Het onderzoek laat ook zien dat er werkzoekenden zijn die goed zelfstandig werk kunnen vinden. Binnen Werkbeweging borduren we voort op deze werkwijze.

Bij de effectdoelstelling 2.1.2 worden naast een Wsw-dienstverband ook de banenafspraak en het dienstverband beschut werk genoemd. Financieel maken deze onderdeel uit van de budgetten van prestatiedoelstelling 2.1.1.

Met de invoering van de Participatiewet (1 januari 2015) is de toegang tot de Wsw (Wet sociale werkvoorziening) beëindigd. Sindsdien daalt het personeelsbestand als gevolg van uitstroom gestaag. In 2020 is het bestand verder gedaald naar 653. Dit ligt lager dan de prognose van het Rijk (663).
UW Holding B.V. heeft in 2020 verder gewerkt aan de in het ondernemingsplan UW 2018-2022 opgenomen doelstellingen en actielijnen. Door uw raad is op 20 februari 2020 een technische bijeenkomst gehouden over de voortgangsrapportage van het ondernemingsplan. Inhoudelijk ligt UW Holding B.V. op koers. De instroom vanuit de Participatiewet (Utrecht en andere gemeenten) en Wajong (UWV), die de uitstroom uit de Wsw deels moet vervangen, blijft echter achter. We hebben met UW afgesproken om tijdens de resterende looptijd van het ondernemingsplan deze instroom te verhogen. Zie voor UW ook de paragraaf Verbonden Partijen.

Corona
De coronacrisis heeft een grote impact op UW gehad. UW heeft voortvarend maatregelen getroffen voor het creëren van een veilige werkomgeving. Vooral tijdens de 1e Lockdown bleef een deel van het personeel aanvankelijk om gezondheidsredenen (preventief) thuis. Inmiddels werkt vrijwel iedereen weer op locatie. Over het hele jaar was de productie hierdoor echter lager. Deze gemiste omzet leidde tot een tekort dat voor het grootste deel door het Rijk is gecompenseerd.

Deze pagina is gebouwd op 06/28/2021 10:55:12 met de export van 06/28/2021 10:36:48